{"id":52856,"date":"2024-05-03T00:31:57","date_gmt":"2024-05-02T21:31:57","guid":{"rendered":"http:\/\/imgazete.com.tr\/ekonomi-haberleri\/?p=52856"},"modified":"2024-05-03T00:31:57","modified_gmt":"2024-05-02T21:31:57","slug":"avarlarin-kokenleri-antik-dna-ile-cozuldu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/arkeoloji\/avarlarin-kokenleri-antik-dna-ile-cozuldu\/","title":{"rendered":"Avarlar\u0131n K\u00f6kenleri Antik DNA ile \u00c7\u00f6z\u00fcld\u00fc"},"content":{"rendered":"

Genetik\u00e7iler, 1.500 y\u0131l \u00f6nce Do\u011fu Avrupa\u2019da aniden ortaya \u00e7\u0131kan g\u00f6\u00e7ebe Avarlar\u0131n genomlar\u0131n\u0131 dizilediler ve k\u00f6kenlerini belirlediler.<\/p>\n

\"\"
Derecske-Bik\u00e1s-d\u0171l\u0151 b\u00f6lgesinin Mezar 1341\/1503\u2019\u00fcne dayanan Avar d\u00f6nemi z\u0131rhl\u0131 bir atl\u0131n\u0131n yeniden in\u015fas\u0131. (D\u00e9ri Museum, Debrecen). C: Ilona C. Kiss<\/mark><\/em><\/figcaption><\/figure>\n

Genom analizleri, Avarlar\u0131n Cengiz Han\u2019dan y\u00fczy\u0131llar \u00f6nce bir imparatorluk kuran Mo\u011follar oldu\u011funu ortaya koyuyor. Daha spesifik olarak, Avarlar, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Mo\u011folistan\u2019\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra \u00c7in ve Rusya\u2019n\u0131n baz\u0131 k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131 kapsayan eski bir kabile imparatorlu\u011funun torunlar\u0131yd\u0131. Bu imparatorluk d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde, n\u00fcfusunun bir k\u0131sm\u0131 sadece birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde kuzeydo\u011fu Asya\u2019n\u0131n bozk\u0131rlar\u0131ndan Do\u011fu Avrupa\u2019n\u0131n ovalar\u0131na binlerce kilometre g\u00f6\u00e7 etti.<\/p>\n

Atilla\u2019n\u0131n Hunlar\u0131ndan daha az tan\u0131nan Avarlar, onlar\u0131n daha ba\u015far\u0131l\u0131 halefleriydi. Neredeyse 250 y\u0131l boyunca Orta ve Do\u011fu Avrupa\u2019n\u0131n \u00e7o\u011funu y\u00f6nettiler.<\/p>\n

\n

 <\/p>\n

<\/div>\n

 <\/p>\n<\/div>\n

Avarlar\u0131n MS 6. y\u00fczy\u0131lda Orta Asya\u2019dan geldiklerini biliyoruz, ancak antik yazarlar ve modern tarih\u00e7iler uzun s\u00fcredir onlar\u0131n k\u00f6kenlerini tart\u0131\u015f\u0131yorlar.<\/p>\n

\u015eimdi, Almanya, Leipzig\u2019deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nden ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar da dahil olmak \u00fczere, genetik\u00e7iler, arkeologlar ve tarih\u00e7ilerden olu\u015fan \u00e7ok disiplinli bir ara\u015ft\u0131rma ekibi, \u00e7a\u011fda\u015f Macaristan\u2019da ke\u015ffedilen en \u00f6nemli Avar se\u00e7kin b\u00f6lgelerinden ilk antik genomlar\u0131 elde etti ve inceledi.<\/p>\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fma, Avar se\u00e7kinlerinin genetik k\u00f6kenini Do\u011fu Orta Asya\u2019n\u0131n uzak bir b\u00f6lgesine kadar takip ediyor. Ayr\u0131ca antik insanl\u0131k tarihinin en b\u00fcy\u00fck ve en h\u0131zl\u0131 uzun mesafeli g\u00f6\u00e7lerinden biri i\u00e7in do\u011frudan genetik kan\u0131t sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n

\"\"
Derecske-Bik\u00e1s-d\u0171l\u0151, Mezar 1341\/1503 (D\u00e9ri Museum, Debrecen). C: Szilvia D\u00f6br\u00f6ntey-David<\/mark><\/em><\/figcaption><\/figure>\n

560\u2019larda Avarlar, Karpat Havzas\u0131 merkezli 200 y\u0131ldan fazla s\u00fcren bir imparatorluk kurdular. Bir\u00e7ok bilimsel tart\u0131\u015fmaya ra\u011fmen, ilk anavatanlar\u0131 ve k\u00f6kenleri belirsizli\u011fini koruyor.<\/p>\n

Avrupa\u2019da aniden ortaya \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra, korkun\u00e7 Avar sava\u015f\u00e7\u0131lar\u0131n\u0131n k\u00f6kenini merak eden d\u00fc\u015fmanlar\u0131 Bizansl\u0131lar\u0131n tarihi kaynaklar\u0131ndan biliniyorlar. Bu kaynaklara g\u00f6re, Mo\u011fol bozk\u0131rlar\u0131ndaki (T\u00fcrkler taraf\u0131ndan yeni y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f olan) Rouran imparatorlu\u011fundan geliyor olabilirler.<\/p>\n

Orta \u00c7a\u011f\u2019\u0131n ba\u015flar\u0131nda, tarih\u00e7ilerin Avarlar\u0131n k\u00f6kenleri hakk\u0131nda bir\u00e7ok teorileri vard\u0131. Baz\u0131lar\u0131 onlar\u0131n Orta Asya\u2019dan bir T\u00fcrk kabilesi olduklar\u0131n\u0131, di\u011ferleri Kafkaslardan veya Kuzey \u0130ran\u2019dan geldiklerini veya sadece karizmatik bir lider taraf\u0131ndan y\u00f6netilen farkl\u0131 barbar kabilelerin bir kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcler. Avarlar yaz\u0131 kullanmad\u0131lar, bu y\u00fczden kendilerini nas\u0131l g\u00f6rd\u00fcklerinden emin olamay\u0131z, ancak Bizans tarih\u00e7ilerine g\u00f6re, \u201cRouran ka\u011fanl\u0131\u011f\u0131\u201d olarak bilinen eski bir imparatorluktan geliyorlard\u0131.<\/p>\n

Genetik\u00e7iler, genetik, tarihsel ve arkeolojik kan\u0131tlar\u0131 bir araya getirdi\u011fimizde, bunun asl\u0131nda do\u011fru teori oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar.<\/p>\n

Rouran, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc y\u00fczy\u0131ldan alt\u0131nc\u0131 y\u00fczy\u0131la kadar kuzeydo\u011fu Asya\u2019n\u0131n \u00e7o\u011funa h\u00fckmeden g\u00f6\u00e7ebe bir konfederasyondu. 550 civar\u0131nda, daha sonra \u00c7in\u2019den Karadeniz\u2019e uzanan ilk T\u00fcrk \u0130mparatorlu\u011funu kurmaya devam eden bir T\u00fcrk halk\u0131 olan G\u00f6kt\u00fcrkler taraf\u0131ndan ele ge\u00e7irildi.<\/p>\n

\"\"
Bir Avar mezar\u0131n\u0131n \u00e7izimi. C: Bal\u00e1zs Wieszner<\/mark><\/em><\/figcaption><\/figure>\n

Tarih\u00e7iler, bunun iyi organize olmu\u015f bir g\u00f6\u00e7men grubu mu yoksa kar\u0131\u015f\u0131k bir ka\u00e7ak grubu mu oldu\u011funu merak ettiler. Arkeolojik ara\u015ft\u0131rmalar, Karpat Havzas\u0131 ile Avrasya g\u00f6\u00e7ebe eserleri (silahlar, \u00e7\u00f6mlekler, at ko\u015fum tak\u0131mlar\u0131) aras\u0131nda bir\u00e7ok paralelli\u011fe i\u015faret etti; \u00f6rne\u011fin, g\u00fcc\u00fcn sembol\u00fc olarak kullan\u0131lan lunula \u015feklindeki alt\u0131n g\u00f6\u011f\u00fcs z\u0131rh\u0131. \u00dczengiyi Avrupa\u2019ya Avarlar\u0131n getirdi\u011fini de biliyoruz. Yine de, geni\u015f Avrasya bozk\u0131rlar\u0131ndaki k\u00f6kenlerini \u015fimdiye kadar bulunamad\u0131.<\/p>\n

Bu \u00e7al\u0131\u015fmada, \u00e7ok disiplinli bir ekip, Karpat Havzas\u0131\u2019ndan 66 ki\u015fiyi analiz etti. \u00c7al\u0131\u015fma, \u015fimdiye kadar ke\u015ffedilen, alt\u0131n nesnelerle dolup ta\u015fan sekiz en zengin Avar mezar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, Avar \u00e7a\u011f\u0131 \u00f6ncesinde ve s\u0131ras\u0131nda b\u00f6lgedeki di\u011fer bireyleri i\u00e7eriyordu.<\/p>\n

Ara\u015ft\u0131rman\u0131n k\u0131demli yazar\u0131 Johannes Krause, \u201c1400 y\u0131ldan uzun s\u00fcredir gizemini koruyan bir soruyu ele al\u0131yoruz: Konstantinopolis\u2019i neredeyse ele ge\u00e7iren ve 200 y\u0131ldan fazla bir s\u00fcre boyunca g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Macaristan, Romanya, Slovakya, Avusturya, H\u0131rvatistan ve S\u0131rbistan topraklar\u0131na h\u00fckmeden bir imparatorlu\u011fun gizemli kurucular\u0131 olan Avar se\u00e7kinleri kimlerdi?\u201d diyor.<\/p>\n

\u0130nsanl\u0131k tarihinin en h\u0131zl\u0131 uzun mesafeli g\u00f6\u00e7\u00fc<\/strong><\/p>\n

Avarlar, tarihleri \u200b\u200bhakk\u0131nda yaz\u0131l\u0131 kay\u0131tlar b\u0131rakmad\u0131lar ve genom \u00e7ap\u0131ndaki bu ilk veriler, k\u00f6kenleri hakk\u0131nda sa\u011flam ipu\u00e7lar\u0131 sa\u011fl\u0131yor.<\/p>\n

\u00c7al\u0131\u015fman\u0131n k\u0131demli yazarlar\u0131ndan Choongwon Jeong, \u201cArkeogenetik sonu\u00e7lar\u0131n tarihsel bir ba\u011flama oturtulmas\u0131, \u00f6nerilen Avar g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fcn zaman aral\u0131\u011f\u0131n\u0131 daraltmam\u0131za izin verdi. Mo\u011folistan\u2019dan Kafkasya\u2019ya birka\u00e7 y\u0131lda 5000 kilometreden fazla yol kat ettiler ve on y\u0131l sonra \u015fimdiki Macaristan\u2019a yerle\u015ftiler. Bu, insanl\u0131k tarihinde bu noktaya kadar yeniden yap\u0131land\u0131rabildi\u011fimiz en h\u0131zl\u0131 uzun mesafeli g\u00f6\u00e7.\u201d diyor.<\/p>\n

\"\"
Avarlar\u0131n Nagyszentmikl\u00f3s koleksiyonundan alt\u0131n s\u00fcrahi. C: Kunsthistorisches Museum, Wien<\/mark><\/em><\/figcaption><\/figure>\n

Ara\u015ft\u0131rman\u0131n ba\u015f yazar\u0131 Guido Gnecchi-Ruscone, \u201cKuzeydo\u011fu Asya\u2019ya a\u00e7\u0131k yak\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131n ve Rouran \u0130mparatorlu\u011fu\u2019nun d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcnden kaynaklanan muhtemel k\u00f6kenlerinin yan\u0131 s\u0131ra, 7. y\u00fczy\u0131l Avar d\u00f6nemi se\u00e7kinlerinin yerel olmayan, muhtemelen Kuzey Kafkasya ve Bat\u0131 Asya Bozk\u0131r\u0131 ile ili\u015fkili atalar\u0131n y\u00fczde 20 ila 30\u2019unu ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 da g\u00f6r\u00fcyoruz. Bu, Avarlar\u0131n 6. y\u00fczy\u0131lda gelmesinden sonra Bozk\u0131r\u2019dan daha fazla g\u00f6\u00e7 oldu\u011funu g\u00f6sterebilir.\u201d diyor.<\/p>\n

Do\u011fu Asya atalar\u0131, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn merkezinde Macaristan\u2019da Tuna ve Tisza nehirleri aras\u0131ndaki \u00e7ekirdek yerle\u015fim b\u00f6lgesindeki birka\u00e7 b\u00f6lgeden bireylerde bulunur. Bununla birlikte, birincil yerle\u015fim b\u00f6lgesinin d\u0131\u015f\u0131nda, \u00f6zellikle g\u00fcney Macaristan\u2019daki K\u00f6lked b\u00f6lgesinde, bireyler aras\u0131 kar\u0131\u015f\u0131m seviyelerinde y\u00fcksek de\u011fi\u015fkenlik buluyoruz. Bu, heterojen bir yerel elitin yard\u0131m\u0131yla \u00e7e\u015fitli bir n\u00fcfusu y\u00f6neten bir g\u00f6\u00e7men Avar elitini g\u00f6steriyor.<\/p>\n

Bu heyecan verici sonu\u00e7lar, MS birinci biny\u0131lda \u201cG\u00f6\u00e7 d\u00f6nemi\u201d \u00fczerine ara\u015ft\u0131rmalar i\u00e7in genetik\u00e7iler, arkeologlar, tarih\u00e7iler ve antropologlar aras\u0131ndaki e\u015fi g\u00f6r\u00fclmemi\u015f i\u015fbirli\u011finde ne kadar potansiyel oldu\u011funu g\u00f6steriyor.<\/p>\n

\u00d6zetle ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131, Avar d\u00f6nemi se\u00e7kinlerinin h\u0131zl\u0131 ve uzun mesafeli bir trans-Avrasya g\u00f6\u00e7\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131na dair destek sa\u011fl\u0131yor. Bu bireyler, \u00f6nceki Mo\u011fol Bozk\u0131r pop\u00fclasyonlar\u0131n\u0131n profiliyle e\u015fle\u015fen Kuzeydo\u011fu Asya atalar\u0131n\u0131, \u00f6zellikle de Rouran d\u00f6neminden elde edilen bir genomu ta\u015f\u0131yordu. Daha sonraki elit bireylerden baz\u0131lar\u0131, daha sonraki bir g\u00f6\u00e7e i\u015faret edebilecek veya ilk g\u00f6\u00e7men pop\u00fclasyonunda daha fazla genetik \u00e7e\u015fitlili\u011fi yans\u0131tabilecek, bozk\u0131rla geni\u015f \u00f6l\u00e7\u00fcde e\u015fle\u015fen yerel olmayan ek bir soy bile\u015feni ta\u015f\u0131yordu.<\/p>\n

arkeoloji.com da yay\u0131nlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Genetik\u00e7iler, 1.500 y\u0131l \u00f6nce Do\u011fu Avrupa\u2019da aniden ortaya \u00e7\u0131kan g\u00f6\u00e7ebe Avarlar\u0131n genomlar\u0131n\u0131 dizilediler ve k\u00f6kenlerini belirlediler. Derecske-Bik\u00e1s-d\u0171l\u0151 b\u00f6lgesinin Mezar 1341\/1503\u2019\u00fcne dayanan Avar d\u00f6nemi z\u0131rhl\u0131 bir atl\u0131n\u0131n yeniden in\u015fas\u0131. (D\u00e9ri Museum, Debrecen). C: Ilona C. Kiss Genom analizleri, Avarlar\u0131n Cengiz Han\u2019dan y\u00fczy\u0131llar \u00f6nce bir imparatorluk kuran Mo\u011follar oldu\u011funu ortaya koyuyor. Daha spesifik olarak, Avarlar, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Mo\u011folistan\u2019\u0131n\u0131n […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":52857,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3711],"tags":[3851,3852],"class_list":["post-52856","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arkeoloji","tag-avarlar","tag-insanlik-tarihinin-en-hizli-uzun-mesafeli-gocu"],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52856","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=52856"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52856\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/media\/52857"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=52856"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=52856"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/imgazete.tr\/yalova-cinarcik\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=52856"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}